طراحی زبان های برنامه سازی
درس متنی
جلسه سوم
ساختار و اجزای زبان برنامهسازی — نحو (Syntax) و معنا (Semantics)
زمان مطالعه
20 دقیقه
مقدمه
هر زبان برنامهسازی از دو بخش اساسی تشکیل میشود:
- نحو: شکل ظاهری و الگوی نوشتاری
- معنا: رفتار و نتیجهای که اجرای آن کد تولید میکند
نحو میگوید «چه چیزی مجاز است بنویسی»
معنا میگوید «این چیزی که نوشتی چه کاری انجام میدهد»
۱) نحو (Syntax)
تعریف
نحو مجموعه قوانین و الگوهایی است که تعیین میکند جملات برنامهنویسی باید چگونه نوشته شوند تا از نظر ساختاری معتبر باشند.
اجزای اصلی نحو
- الفبا: مجموعه کاراکترهای مجاز یک زبان
- توکنها: کوچکترین عناصر معنادار مانند شناسهها، کلمات کلیدی، عملگرها و ثابتها
- قواعد نحو یا گرامر: قوانین چیدمان این توکنها در کنار هم برای ساخت دستورات و عبارات
نکات مهم در نحو
- یک جمله ممکن است از نظر ظاهری درست باشد یا خطای نحوی داشته باشد.
- نحوی بودن فقط به شکل جمله ربط دارد، نه اینکه اجرای آن منطقی باشد.
۲) معنا (Semantics)
تعریف
معنا مشخص میکند که هر جملهٔ درست از نظر نحوی در زمان اجرا دقیقاً چه کاری انجام میدهد. این شامل رفتار، نتایج و اثرات جانبی آن دستور است.