روش های ساخت پروژه های عمرانی
درس متنی
جلسه 2
خلاصه جلسه: درک عمیق از فرآیند گام به گام اجرای اجزای مختلف سازههای فولادی، با تمرکز ویژه بر جزئیات اجرایی و ایمنی.
زمان مطالعه
120 دقیقه
جلسه ۲: روشهای اجرای سازههای فولادی (با تفصیل بیشتر در قالببندی و اجرا)
- محتوای جلسه:
- مبانی کلی نصب سازههای فولادی:
- اهمیت برنامهریزی دقیق (نقشههای اجرایی، ترتیب نصب، لجستیک).
- استفاده از تجهیزات بلند کردن بار (جرثقیلها، بالابرها): انتخاب نوع جرثقیل، ظرفیت، شعاع عملیاتی، قلابها و سیمبکسلها.
- ایمنی در عملیات بلند کردن و نصب قطعات (محدودههای ایمن، ارتباطات).
- اجرای ستونها:
- نصب ستونهای فلزی:
- ستونهای پایه (Base Plates): نصب صفحه ستون روی فونداسیون، تنظیم تراز و شاقولی با استفاده از پیچهای بولت (Anchor Bolts) و مهرهها. گروتریزی زیر صفحه ستون (جزئیات گروتریزی در جلسه ۴ بتن).
- نصب خود ستون: بلند کردن ستون، قرار دادن روی صفحه ستون، اتصال موقت (با پیچ یا جوش موقت)، تنظیم دقیق شاقولی و تراز با استفاده از جکها یا گوه (Wedges).
- اتصال نهایی ستون به صفحه با پیچ یا جوش.
- اتصال ستونها به یکدیگر (در صورت وجود طبقات متعدد).
- روشهای اتصال ستون به ستون: (فلنچی، نبشی، پیچی، جوشی).
- اجرای تیرها:
- نصب تیرهای اصلی و ثانویه: بلند کردن تیر، قرار دادن روی نشیمن (cleats) یا نبشیهای متصل به ستون، اتصال موقت و سپس اتصال دائم.
- روشهای اتصال تیر به ستون: (اتصال ساده Shear Connection، اتصال گیردار Moment Connection - معرفی اجمالی).
- اجرای تیرهای مرکب (Composite Beams): نصب تیر فولادی، قرار دادن ناودانیها (Shear Studs) روی بال بالای تیر، بتنریزی دال روی تیر و ناودانیها.
- اجرای سقفهای سازهای فولادی (با جزئیات بیشتر):
- سقفهای عرشه فولادی (Metal Deck):
- مشخصات فنی ورق عرشه (ضخامت، ارتفاع مفید، نوع پروفیل).
- نحوه بارگیری، انتقال و نصب ورقها روی تیرهای T یا ناودانیها.
- اتصال ورقها به تیرها (جوش نقطهای، پیچ).
- نصب میلگردهای حرارتی و اجرایی.
- بتنریزی روی عرشه (ضخامت، تراکم، پرداخت).
- سقفهای تیرچه بلوک با تیر فولادی: نصب تیرهای فولادی، قرار دادن تیرچههای پیشساخته، پُر کردن بلوکها (سفالی، بتنی، پلیاستایرن)، بتنریزی پاشنه تیرچه.
- سقفهای لانه زنبوری (Cobweb): ساخت تیرهای لانه زنبوری در کارگاه، نصب، بتنریزی.
- اجرای سیستمهای مهاربندی (Bracing Systems):
- بادبندهای هممحور (Concentric): نصب اعضای کششی و فشاری (میلگرد، قوطی، پروفیل)، اتصالات در محل تقاطع و اتصال به تیر و ستون.
- بادبندهای خارج از مرکز (Eccentric): نصب اعضای کششی و فشاری، اتصال به تیر (بوسیله وصله صلب - Link) و مهاربند.
- ملاحظات اجرایی و ایمنی:
- داربستبندی و سکوهای کار: انواع داربست، الزامات ایمنی، بررسی استحکام.
- تلرانسهای اجرایی: مقایسه تلرانسهای مجاز در نصب ستون، تیر و تنظیمات نهایی.
- کنترل ابعادی: اندازهگیریهای حین اجرا برای اطمینان از انطباق با نقشهها.
- ایمنی کار در ارتفاع: تجهیزات حفاظت فردی (هارنس)، جانپناهها، تورهای ایمنی.
- ایمنی جوشکاری و برشکاری: تهویه، حفاظت چشم، کپسولهای آتشنشانی.
- مثال آموزشی: تشریح گام به گام مراحل نصب یک قاب فولادی شامل ستون، تیر اصلی، تیر ثانویه و بادبند با جزئیات اجرایی و ایمنی.
- نکات کلیدی:
- ترتیب صحیح نصب (از پایین به بالا، از اعضای اصلی به فرعی) بسیار مهم است.
- اتصالات موقت باید به گونهای طراحی شوند که قبل از اتصال دائم، پایداری لازم را تأمین کنند.
- رعایت دقیق الزامات ایمنی، مانع از بروز حوادث جدی میشود.
- تمرین:
- مراحل اجرای یک سقف عرشه فولادی از ابتدا تا بتنریزی را به ترتیب شرح دهید.
- تفاوت اتصال تیر به ستون در حالت ساده (Shear) و اتصال گیردار (Moment) را از دیدگاه اجرایی توضیح دهید.