معماری معاصر1

در این جلسه، دانشجویان با مفاهیم بنیادین «سنت»، «مدرن»، «مدرنیسم»، «مدرنیته» و «معاصر» آشنا می‌شوند. هدف، درک تفاوت‌های مفهومی و تاریخی این واژه‌ها و شناخت نیروها و مولفه‌هایی است که هر یک را شکل داده‌اند تا بتوان مسیر تحول اندیشه معماری از سنت تا معاصر را بهتر فهمید.

• این جلسه به معرفی دوران رنسانس، زمینه‌های شکل‌گیری آن و مفاهیم کلیدی همچون انسان‌گرایی، بازگشت به کلاسیک و تحول در هنر و معماری می‌پردازد. هدف، ایجاد درکی روشن از اینکه چگونه رنسانس مسیر اندیشه و هنر را از قرون وسطی به جهان مدرن تغییر داد.در جلسه «آشنایی با دوران رنسانس»، دانشجویان با مفهوم رنسانس به‌عنوان دورهٔ «نوزایی» آشنا می‌شوند؛ دوره‌ای که با بازگشت به میراث یونان و روم، رشد انسان‌گرایی، پیشرفت‌های علمی و هنری و تغییرات اجتماعی، نقطهٔ آغاز جهان مدرن شد. این جلسه به بررسی ویژگی‌های اصلی رنسانس، عوامل شکل‌دهنده آن و تأثیراتش بر هنر و معماری می‌پردازد.

در این جلسه، دانشجویان با عصر انقلاب‌های بزرگ اروپا—به‌ویژه انقلاب فرانسه و انقلاب صنعتی—آشنا می‌شوند؛ دورانی که ساختارهای سیاسی، اجتماعی، اقتصادی و فناوری را دگرگون کرد و مسیر معماری و شهرسازی را به‌طور بنیادین تغییر داد. همچنین نمونه‌هایی مانند برج ایفل به‌عنوان نماد تحول صنعتی و نگاه جدید به سازه و زیبایی‌شناسی بررسی می‌شود.

در این جلسه، دانشجویان با تحولات صنعتی اواخر قرن نوزدهم و تأثیر آن بر شکل‌گیری مکتب شیکاگو آشنا می‌شوند؛ جریانی که با استفاده از سازه‌های فولادی، آسانسور و فناوری‌های نو، مفهوم ساختمان بلندمرتبه را متحول کرد و معماری مدرن اولیه را پایه گذاشت.

در این جلسه، دانشجویان با جنبش اروپایی آرت نوو (Art Nouveau) و نقش صنعت، فناوری‌های نوین و تولید ماشینی در شکل‌گیری این سبک آشنا می‌شوند. هدف، درک این است که چگونه پیشرفت‌های صنعتی اواخر قرن نوزدهم باعث تولد زبانی تازه در هنر و معماری شد؛ زبانی که میان طبیعت‌گرایی، زیبایی‌شناسی جدید و فناوری‌های مدرن پیوند برقرار می‌کرد.

در این جلسه، دانشجویان با مدرنیسم اول به‌عنوان نخستین مرحله شکل‌گیری معماری و هنر مدرن آشنا می‌شوند؛ دوره‌ای که با گسست از سنت، توجه به عقلانیت، فناوری، کارکردگرایی و جست‌وجوی زبان تازه‌ای برای بیان جهان صنعتی همراه بود. همچنین سبک‌های هنری اثرگذار بر معماری این دوره بررسی می‌شوند تا پیوند میان هنرهای تجسمی و معماری مدرن روشن شود.

در این جلسه، دانشجویان با معماران نسل اول مدرنیسم و پروژه‌های شاخص آنان آشنا می‌شوند؛ نسلی که با تکیه بر فناوری‌های نو، کارکردگرایی، فرم‌های ساده و نگاه عقلانی، بنیان‌های معماری مدرن را بنا نهاد. هدف جلسه، شناخت اندیشه‌های این معماران و تحلیل پروژه‌هایی است که مسیر معماری قرن بیستم را تغییر دادند.

در این جلسه، دانشجویان با مدرنیسم بین‌الملل (International Style) و نقش کنگرهٔ CIAM در شکل‌گیری اصول معماری مدرن آشنا می‌شوند. این دوره، معماری را به سمت زبان مشترکی جهانی هدایت کرد؛ زبانی مبتنی بر سادگی، عملکردگرایی، سازه‌های مدرن و دوری از تزئینات. همچنین نقش CIAM در تدوین اصول شهرسازی و معماری مدرن بررسی می‌شود.